Notowania

sąd
25.05.2015 06:00

Sąd polubowny. Kiedy można z niego skorzystać?

Spór zostanie rozwiązany nie tylko szybciej, ale i dużo taniej.

Podziel się
Dodaj komentarz
(reynermedia/flickr (CC BY 2.0))

Tylko jedna na 500 spraw sądowych kończy się w postępowaniu polubownym - wynika z danych Ministerstwa Gospodarki. Resort chce upowszechnienia takiej metody rozwiązywania sporów. Szczególnie, że sprawy takie toczą się zazwyczaj dużo szybciej, bo nie zależą od sądów państwowych. Zobacz, kiedy można zdecydować się na taką procedurę.

Przedmiotem spraw, rozpoznawanych przez sądy polubowne (inaczej nazywane arbitrażowymi) mogą być wszystkie sprawy majątkowe oraz sprawy o prawa niemajątkowe. Niedopuszczalne jest jednak poddawanie pod arbitraż spraw, co do których przepisy nie zezwalają na zawarcie ugody, z jednym wyjątkiem. "Dogadać się" nie można bowiem w postępowaniach dotyczących alimentów. Zazwyczaj z tej metody korzystają przedsiębiorcy w sporach między kontrahentami.

Sądy polubowne działają często przy różnych instytucjach i organizacjach, takich jak np. Komisja Nadzoru Finansowego, Rzecznik Praw Ubezpieczonych, Inspekcja Handlowa czy Urząd Komunikacji Elektronicznej (to tzw. stałe sądy arbitrażowe) i to do nich skierować się mogą przedsiębiorcy. Nic jednak nie stoi na przeszkodzie, żeby strony powołały swój własny sąd, stworzony tylko do rozpatrzenia jednej, konkretnej sprawy. Do utworzenia takiej jednostki potrzebny jest specjalny dokument, czyli tzw. zapis na sąd polubowny.

Klauzula lub osobna umowa

Zapis to nic innego, jak umowa, na której podstawie utworzony zostaje "prywatny sąd". Strony mają dwie możliwości, żeby powołać arbitra, który rozwiąże ich spór. Mogą to zrobić profilaktycznie, a więc jeszcze przed wystąpieniem takiego konfliktu, poprzez zawarcie w pierwotnej umowie (np. o współpracę czy kupna sprzedaży) klauzuli lub sporządzić osobny kontrakt w tej sprawie, w momencie gdy spór już trwa.

Kodeks postępowania cywilnego zakłada, że sąd powinien składać się z trzech arbitrów, jednak strony mogą ustalić inną ich liczbę. Arbitrem może być każda osoba fizyczna bez względu na obywatelstwo. Musi mieć jednak pełną zdolność do czynności prawnych, więc nie może być niepełnoletnia ani ubezwłasnowolniona.

Oprócz wskazania arbitrów (lub sądu stałego), zapis na sąd może również określać na przykład:

  • stosunek prawny, z którego mogą wyniknąć ewentualne spory (na przykład umowa o współpracę handlową),
  • katalog spraw, których postępowanie może dotyczyć,
  • sposób odwoływania i wynagradzania arbitrów,
  • język postępowania przed sądem (nie musi być ono prowadzone w języku polskim, tak jak jest to w przypadku sądów powszechnych.

Sposób postępowania sądu arbitrażowego jest dowolny, pod warunkiem, że strony powołujące go nie ustaliły inaczej. Może więc zbierać się w dowolnym miejscu i o dowolnej porze.

Wyrok sądu polubownego powinien być sporządzony na piśmie i podpisany przez arbitrów, którzy go wydali. Ma on moc prawną na równi z wyrokiem sądu państwowego lub ugodą przed nim zawartą, po uznaniu ich przez sąd powszechny bądź stwierdzeniu przez sąd państwowy ich wykonalności. Państwowy sąd potwierdza wyrok dopiero na wniosek strony.

Stronie postępowania polubownego przysługuje też skarga o uchylenie wyroku. Wnosi się ją w terminie 3 miesięcy od dnia doręczenia wyroku do sądu, który byłby właściwy do rozpoznania sprawy.

Taniej i szybciej. Resort chce upowszechnienia metody

Ministerstwo Gospodarki we współpracy z Ministerstwem Sprawiedliwości przygotowało projekt ustawy o wspieraniu polubownych metod rozwiązywania sporów, który w maju zatwierdziła Rada Ministrów. Jak wskazuje resort, kierowany przez wicepremiera Piechocińskiego, nowe przepisy mają przede wszystkim "podnieść świadomości przedsiębiorców, że mediacja może być alternatywą wobec procesu sądowego". Zmiany w zakresie arbitrażu dotyczą m. in.:

  • wprowadzenia jednoinstancyjności prowadzonych w sądach powszechnych spraw o uznanie wyroków sądów polubownych,
  • skrócenia terminu na wniesienie skargi o uchylenie wyroku sądu polubownego z trzech do dwóch miesięcy,
  • wprowadzenia równego standardu dla postępowań sądowych i arbitrażowych w przypadku upadłości przedsiębiorcy. Pomimo ogłoszenia upadłości zapis na sąd polubowny nie będzie tracił mocy, a toczące się przed sądem polubownym postępowania będą kontynuowane.

Projekt został przyjęty przez Radę Ministrów i skierowany do obrad w parlamencie.

Czytaj więcej w Money.pl
Sprawa w sądzie? Bez tej wiedzy się nie uda Przy składaniu pozwu najważniejszą rzeczą jest, żeby zrobić to we właściwej placówce.
Łapiąc złodzieja możesz złamać prawo Za nawet najmniejsze przekroczenie uprawnień możesz odpowiedzieć przed sądem.
Sąd Najwyższy: "Zła jakość polskiego prawa" Znaczny stopień skomplikowania spraw w Sądzie Najwyższym często wynika ze złej jakości tworzonego prawa; jego zmiany mają niejednokrotnie "charakter prowizoryczny i daleki od profesjonalizmu" - głosi roczna informacja I prezesa SN.
Tagi: sąd, wiadomości, wiadmomości, kraj, gospodarka, porady, prawo, najważniejsze, wiadmości, czołówki, prawo cywilne
Źródło:
money.pl
komentarze
+1
+1
ważne
smutne
ciekawe
irytujące
Napisz komentarz